Tusk uderza w aferę paliwową: 1,6 mld zł strat, weta prezydenta i nowe kary dla kierowców

"Ponura całość" – premier o sieci powiązań wokół Orlenu

Premier Donald Tusk odniósł się w ostrych słowach do publikacji dziennika "Financial Times", który opisał kulisy jednej z najgłośniejszych afer związanych z byłym prezesem Orlenu Danielem Obajtkiem. Szef rządu stwierdził, że sprawa układa się w niepokojący obraz, w którym przeplatają się wątki kryptowalut, niejasnych interesów na rynku paliw oraz politycznych blokad ze strony prezydenta. Jego zdaniem to nie przypadek, że wszystkie te elementy pojawiają się w tym samym czasie.

"Wszystko układa się w bardzo ponurą całość, bo oprócz tego magicznego trójkąta: kryptowaluty, brudne interesy na paliwach i PiS, dochodzą konsekwentne weta lub blokady ze strony Prezydenta"

Donald Tusk, Premier RP

Premier podkreślił, że skala opisanych nieprawidłowości jest bezprecedensowa, a straty poniesione przez państwo polskie w jednej tylko transakcji sięgają 1,6 mld zł. Zapowiedział pełne rozliczenie działań podejmowanych w Orlenie za czasów poprzedniej władzy. Dodał, że opinia publiczna będzie systematycznie informowana o postępach śledztwa.

Afera wenezuelska: 230 mln dolarów zaliczki bez paliwa

Sedno sprawy dotyczy nieudanej transakcji zakupu wenezuelskiej ropy przez spółkę Orlen Trading Switzerland. W momencie jej zawierania prezesem koncernu był Daniel Obajtek. Orlen wypłacił pośrednikowi około 230 mln dolarów zaliczki na dostawy surowca, które w dużej mierze nigdy nie zostały zrealizowane. Według ustaleń dziennika "Financial Times" to właśnie kryptowaluty miały posłużyć jako narzędzie do przeprowadzenia tego brudnego interesu.

"Financial Times pisze o jednym z największych skandali w historii naszego kraju, a cały świat dowiaduje się o aferze Orlenu za czasów pana Obajtka. Straty państwa polskiego tylko w tej jednej sprawie to 1,6 mld zł. Okazuje się, że to właśnie kryptowaluty pomogły w realizacji brudnego interesu z paliwem. Dziwni pośrednicy, przekazanie pieniędzy bez gwarancji uzyskania paliwa"

Donald Tusk, Premier RP

Premier zwrócił uwagę na mechanizm działania: pieniądze były przekazywane pośrednikom bez żadnych gwarancji dostawy surowca. Nad śledztwami dotyczącymi Orlenu osobisty nadzór sprawuje Prokurator Generalny Waldemar Żurek. Część osób usłyszała już zarzuty, a niektórzy podejrzani ukrywają się przed wymiarem sprawiedliwości, między innymi w Dubaju.

Podatek od nadzwyczajnych zysków i apel do prezydenta

Rząd po raz drugi przyjął projekt ustawy przewidującej opodatkowanie nadzwyczajnych zysków przedsiębiorstw paliwowych. Celem jest sfinansowanie działań osłonowych dla kierowców i złagodzenie skutków wzrostu cen paliw. Pierwszy projekt został zablokowany przez prezydenta Karola Nawrockiego, który nie złożył pod nim podpisu i skierował go do Trybunału Konstytucyjnego.

"Gwarantuję, że jeśli Prezydent wreszcie podpisze ponownie złożoną ustawę o nadzwyczajnych zyskach, natychmiast zrealizujemy kolejny etap CPN"

Donald Tusk, Premier RP

Szef rządu zaapelował do prezydenta o nieblokowanie przepisów. Podkreślił, że to nie obywatele powinni ponosić koszty kryzysu paliwowego wywołanego czynnikami zewnętrznymi. Środki pozyskane z podatku mają pozwolić na kolejne w tym roku obniżenie VAT i akcyzy na paliwa.

"Nikt już nie powinien mieć wątpliwości, że tę ustawę trzeba podpisać. To nie ludzie mają płacić za kryzys paliwowy, nie Polacy odpowiadają za wojnę na Bliskim Wschodzie. Nie mamy wpływu na politykę Donalda Trumpa, czy Putina"

Donald Tusk, Premier RP

Warto dodać, że Orlen osiągnął w pierwszym półroczu 2026 r. niemal 16 mld zł zysku netto, wobec niespełna 6 mld zł rok wcześniej. To pokazuje skalę możliwości finansowych koncernu w momencie, gdy rząd szuka źródeł finansowania osłon dla kierowców.

Bezpieczeństwo na przejazdach kolejowych: nowe kary i utrata prawa jazdy

Rada Ministrów przyjęła również projekt zaostrzający sankcje za wjazd na przejazdy kolejowe mimo czerwonego światła lub opuszczających się zapór. Kierowcy, którzy nie zastosują się do przepisów, mają między innymi automatycznie tracić prawo jazdy na 3 miesiące. W najpoważniejszych przypadkach takie zachowania będą mogły zostać zakwalifikowane jako przestępstwo.

"Zdaję sobie sprawę, że praca kierowców, szczególnie ciężarówek, jest bardzo wymagająca i trudna, ale nie możemy ryzykować ludzkim życiem, więc będę apelował o szybkie przyjęcie także tego zaostrzenia przepisów. I mam nadzieję, że wszyscy rozumieją potrzebę tych przepisów"

Donald Tusk, Premier RP

Zmiany w prawie są odpowiedzią na narastający problem bezpieczeństwa na przejazdach kolejowych oraz apele środowiska kolejowego. To także reakcja na niedawną katastrofę w Sokolnikach Suchych na Mazowszu, gdzie pociąg Intercity zderzył się z ciężarówką. W wypadku zginęła jedna osoba, a wiele zostało rannych. Projekt został przyjęty podczas dzisiejszego posiedzenia Rady Ministrów, zgodnie z wcześniejszą obietnicą.

Co to oznacza dla mieszkańców Sopotu i regionu?

Dla mieszkańców Sopotu i całego Trójmiasta kluczowe znaczenie mają dwie kwestie: ceny paliw oraz bezpieczeństwo na przejazdach kolejowych. Podatek od nadzwyczajnych zysków koncernów paliwowych, jeśli prezydent go podpisze, może przełożyć się na obniżkę VAT i akcyzy, co bezpośrednio odczują kierowcy tankujący na stacjach w Sopocie, Gdyni i Gdańsku. W regionie, gdzie wielu mieszkańców codziennie dojeżdża do pracy samochodem, każda obniżka cen paliwa ma realny wymiar.

Z kolei zaostrzenie kar na przejazdach kolejowych dotyczy także lokalnych tras. W Sopocie i okolicach znajdują się przejazdy kolejowe, na których dochodzi do niebezpiecznych sytuacji. Nowe przepisy mają zmusić kierowców do większej ostrożności. Utrata prawa jazdy na 3 miesiące to dotkliwa konsekwencja, która może odstraszyć od brawurowych zachowań. Mieszkańcy regionu, którzy korzystają z kolei, z pewnością przyjmą zaostrzenie przepisów z ulgą.

• Straty państwa polskiego w jednej transakcji Orlenu: 1,6 mld zł
• Zaliczka wypłacona pośrednikowi: około 230 mln dolarów
• Zysk netto Orlenu w pierwszym półroczu 2026 r.: niemal 16 mld zł
• Zysk netto Orlenu rok wcześniej: niespełna 6 mld zł
• Proponowana utrata prawa jazdy za wjazd na czerwonym świetle: 3 miesiące
• Liczba przyjęć ustawy o podatku od nadzwyczajnych zysków: 2